Pochodzenie
Ks. Mateusz Franków urodził się 2 października 1895 r. w Czupernosowie koło Przemyślan. Ojciec – Stefan Franków (1865 – 1937), syn Mateusza i Katarzyny Suchockiej – wszyscy od urodzenia do śmierci związani z Czupernosowem. Matka – Franciszka Mądrzak (1872-zmarła po wojnie w Kcyni w latach 1952/55), córka Adama i Marianny Pałat, rodzona w Przemyślanach. Rodzice Mateusza ślubowali 17 listopada 1889 roku w Przemyślanach. Mateusz został ochrzczony w swojej parafii śś Piotra i Pawła w Przemyślanach dzień po urodzeniu – 3 października 1895 roku. Chrzcił go ówczesny wikariusz Tytus Zajączkowski, a rodzicami chrzestnymi byli Piotr Mikluszka i Rozalia Mądrzak, żona Piotra. Mateusz był trzecim z kolei, z dziewięciu urodzonych dzieci Stefana i Franciszki. Czworo z nich doczekało dorosłego życia.
EDUKACJA
Mateusz Franków wczesne lata spędził w rodzinnych Przemyślanach, gdzie w latach 1902–1906 uczęszczał do miejscowej szkoły powszechnej. Następnie kontynuował naukę we Lwowie w IV gimnazjum i w Zakładzie Naukowo‑Wychowawczym Ojców Jezuitów w Bąkowicach pod Chyrowem do 1914 roku. W latach 1914-1915 kształcił się w VI gimnazjum we Lwowie, gdzie w 1915 r. uzyskał maturę. Wybuch I wojny światowej przerwał jego edukację. Po zakończeniu działań wojennych został zwolniony do rezerwy, aby podjąć studia. Dnia 5 listopada 1920 r. wstąpił do Metropolitalnego Seminarium Duchownego we Lwowie i rozpoczął studia teologiczne na Uniwersytecie Jana Kazimierza. Ukończył je w 1924 r.
ŚWIĘCENIA I SŁUŻBA DUSZPASTERSKA
29 czerwca 1924 roku we Lwowie został wyświęcony na kapłana.
– 1924-1926 – wikariusz parafii Strusów
– 1926-1927 – wikariusz parafii Mariampol
– 1927-1928 – wikariusz parafii Janów
– 1928-1929 – administrator parafii Łoszniów
– 1929-1930 – proboszcz parafii Młyniska
– 1930-1935 – katecheta parafii Halicz
– 1935-1944 – administrator parafii Horodnica
– 2/3 lutego 1944 roku przeżył napad ukraińskich nacjonalistów na plebanie i parafii Horodnica w związku z czym 3 lutego przeniósł się do Chorostkowa.
– 3 marca – 26 sierpnia 1944 – W ramach ekspatriacji wyjechał na teren diecezji tarnowskiej, gdzie zamieszkał u swego kolatora hr. Józefa Jabłonowskiego w Przyborowie w parafii Grabinach koło Dębicy
– 26 sierpnia 1944 – 30 czerwca 1945 – mieszkał pomagał w pracy duszpasterskiej w Chotowej i w Szynwałdzie skąd ruszył do Gniezna
– 3 lipca 1945 – przybył do Gniezna
– 23 lipca 1945-1970 – substytut a potem proboszcz parafii Tuczno i Dźwierzchno z siedzibą w Tucznie
– 20 czerwca 1960 – otrzymuje inkardynację do archidiecezji gnieźnieńskiej
– 1950-1956 – prodziekan
– 1956-1970 – dziekan dekanatu Złotniki Kujawskie
– 1957 – objął stanowisko wizytatora nauki religii w szkołach podstawowych w pow. Inowrocław.
SŁUŻBA WOJSKOWA – WOJNY
I WŚ – W czasie I wojny światowej od 1914 do 1 lutego 1916 r. jako uchodźca przebywał w miejscowości Kiskunhalas na Węgrzech. Powołany do armii austro-węgierskiej, od 1.02 do 7.08 1916 r. służył w 55 Pułku Piechoty w Bielsku. Następnie walczył na froncie włoskim w okolicach Triestu (8.08.1916-27.10.1917). Później (5.11.1918-1.07.1919) przebywał w domu rodzinnym w Przemyślanach. Po wyparciu Ukraińców z tych terenów wstąpił do Wojska Polskiego. Służył we Lwowie. Od 1.07 do 1.11.1920 r. pełnił służbę w 205 Ochotniczym Pułku Artylerii Polowej. Uczestniczył w walkach z bolszewikami. Zwolniony do rezerwy celem podjęcia studiów.
II WŚ – Podczas II wojny światowej miał być kapelanem w 9 Pułku Ułanów Małopolskich. Po kampanii 1939 r. powrócił do parafii w Horodnicy.
ŚMIERĆ I POCHÓWEK
W 1970 r. przeszedł na emeryturę. Był rezydentem w parafii w Szubinie, po czym zamieszkał w Domu Księży Emerytów w Wągrowcu. Zmarł 5 listopada 1976 r. w Wągrowcu i został pochowany na cmentarzu parafialnym w Tucznie, gdzie przez wiele lat pełnił posługę proboszcza.
ŹRÓDŁA
- Eksterminacja Narodu Polskiego i Kościoła Katolickiego przez ukraińskich nacjonalistów w Małopolsce wschodniej w latach 1939-1945 – ks. Józef Wołczański – Materiały źródłowe, cz. 1
- Strona internetowa „Ordynat Polowy”
- Центральний державний історичний архів України, м. Львів – 618/2/2535
- wspomnienia i pamiątki rodzinne, oraz przekaz ustny
- Fotografie ze zbiorów Małgorzaty Szkodzińskiej
